Szyszki chmielu – właściwości i zastosowanie, działania niepożądane i przeciwwskazania
Spis treści:
- Jak działa szyszka chmielu na organizm? Właściwości lecznicze chmielu zwyczajnego
- Jakie substancje aktywne zawierają szyszki chmielowe?
- Zastosowanie chmielu w fitoterapii. Napary z chmielu, wyciągi i inne postaci lecznicze
- Jak przygotować napar z szyszek chmielu?
- Kiedy unikać tej rośliny? Działania niepożądane i przeciwwskazania do stosowania chmielu.
- Sprawdź właściwości szyszek chmielu
- Szyszki chmielu – właściwości zdrowotne szyszek chmielu w kontekście menopauzy, snu i układu nerwowego
- Surowiec o wielkiej mocy! Wyciągi z szyszek chmielu i preparaty zawierające chmiel zwyczajny
Najważniejsze właściwości chmielu, korzystne dla zdrowia człowieka: nasenne i uspokajające, przeciwzapalne i antyoksydacyjne, antybakteryjne i oczyszczające, estrogenne, rozkurczające i wspierające trawienie.
Chmiel zwyczajny (Humulus lupulus L.) to znana roślina z rodziny konopiowatych, która wykorzystywana jest w browarnictwie przy produkcji piwa. To także surowiec zielarski o szerokim zastosowaniu prozdrowotnym. Ze względu na uspokajające właściwości rośliny i łagodny, kojący wpływ na układ nerwowy i pokarmowy, chmiel od wieków ceni się w fitoterapii. Chmiel zwyczajny jest rośliną dwupienną, a jego żeńskie kwiatostany, które swoim wyglądem przypominają szyszki, są głównym surowcem leczniczym.
Jak działa szyszka chmielu na organizm? Właściwości lecznicze chmielu zwyczajnego
Szyszki chmielu zawierają cenne składniki aktywne, wykazujące silne działanie terapeutyczne. Właściwości lecznicze chmielu zwyczajnego obejmują:
- działanie uspokajające – polega na łagodzeniu napięcia nerwowego, ułatwianiu zasypiania i poprawie jakość snu;
- działanie przeciwzapalne i antybakteryjne – tradycyjnie wykorzystywane w stanach zapalnych skóry i błon śluzowych;
- działanie rozkurczowe , które wspiera pracę układu pokarmowego, redukuje skurcze mięśni brzucha, żołądka i dolegliwości gastryczne;
- działanie estrogenne – zawarte w szyszeczkach zawierają fitoestrogeny, które pomagają łagodzić objawy menopauzy, do których należą m.in. : uderzenia gorąca, drażliwość czy bezsenność;
- działanie antyoksydacyjne i oczyszczające - zawarty w roślinie ksantohumol chroni komórki ciała przed stresem oksydacyjnym i wspiera naturalne procesy detoksykacji.
Zioło według tradycyjnej sztuki ziołolecznictwa wspomaga organizm w walce z nerwicą, napięciem psychicznym oraz problemami trawiennymi związanymi ze stresem.
Jakie substancje aktywne zawierają szyszki chmielowe?
Skład chmielu jest wyjątkowo bogaty w związki biologicznie czynne. Najważniejsze substancje czynne zawarte w szyszkach chmielu to:
- lupulina która to odpowiada za działanie uspokajające i nasenne;
- humulon i lupulon, które wykazują działanie antybakteryjne i przeciwzapalne, a także posiadają delikatne właściwości estrogenne;
- ksantohumol to silny antyoksydant o potencjalnym działaniu przeciwnowotworowym; zapobiega reakcjom rodnikowym i chroni DNA komórek ciała
- flawonoidy to związki, które wspomagają prawidłowe krążenie i działają relaksująco i tonizująco;
- olejki eteryczne wspierają równowagę emocjonalną i poprawiają nastrój.
- 8-prenylnaringeniną czyli 8-PN - w chmielu znajdują się fitoestrogeny, związki które wykazują powinowactwo do receptorów estrogenowych. Mogą stanowić one wsparcie dla kobiet w okresie menopauzy by złagodzić jej nieprzyjemne objawy
Dzięki tej unikalnej kompozycji, roślina ta wykorzystywana jest do produkcji preparatów, takich jak suplementy diety, herbatki ziołowe, czy tabletki i kapsułki zawierające wyciąg z szyszek chmielu.
Zastosowanie chmielu w fitoterapii. Napary z chmielu, wyciągi i inne postaci lecznicze
Zastosowanie chmielu w ziołolecznictwie obejmuje łagodzenie stanów napięcia, wspieranie leczenia objawów menopauzy, oczyszczanie organizmu i wiele innych. W zależności od przeznaczenia na bazie chmielu wykorzystuje się:
- Napar z szyszek chmielu, jako herbatka na sen, bezsenność, stany lękowe i zaburzenia snu;
- Nalewki i wyciągi z chmielu jako silniejszy środek tonizujący i uspokajający;
- Maści i kąpiele z chmielem, które szczególnie pomocne są przy stanach zapalnych skóry i łojotoku;
- Poduszki z suszonych szyszek chmielu ułatwiają relaks i zasypianie; służą również jako narzędzie do stymulowania zmysłu dotyku
- Ziołowe mieszanki zawierające chmiel zwyczajny połączony z innymi roślinami o podobnym działaniu nasennym lub wspomagającym funkcjonowanie układu trawiennego.
- Szyszki chmielu można kupić w aptekach, sklepach zielarskich w postaci pojedynczego zioła lub jako składnik gotowych preparatów ziołowych zawierających chmiel.
Jak przygotować napar z szyszek chmielu?
Napar z chmielu jest jednym z najprostszych i najczęściej stosowanych przetworów ziołowych. Oto jak przygotować napar:
- 1 łyżkę suszonych szyszek chmielu zalać 250 ml wrzątku,
- przykryć i zaparzać przez ok. 15 minut, następnie przecedzić
- pić raz lub dwa razy dziennie. Wieczorem, aby ułatwić zasypianie, rano lub w ciągu dnia na szczególne przypadłości.
Dla osób, które preferują formy skoncentrowane, dostępne są także wyciągi z szyszek chmielu w kroplach, tabletkach lub kapsułkach. Ich dawkowanie zależy od stężenia substancji aktywnych i powinno być zgodne z informacją producenta zawartej na etykiecie.
Kiedy unikać tej rośliny? Działania niepożądane i przeciwwskazania do stosowania chmielu.
Chociaż jest powszechnie uważany za bezpieczną roślinę oraz nietoksyczną, chmiel zwyczajny należy zażywać z rozwagą, gdyż jego nieumiejętne stosowanie może wywołać działania niepożądane takie jak:
- odczyny alergiczne, alergie skórne u osób nadwrażliwych na ten składnik
- senność, zmęczenie, zaburzenia koncentracji, które mogą wystąpić przy szczególnie nadmiernym stosowaniu;
- zaburzenia hormonalne u mężczyzn (np. ginekomastia przy długotrwałym stosowaniu ze względu na działanie estrogenne);
Przeciwwskazania do stosowania chmielu:
- ciąża i okres karmienia piersią (ze względu na działanie estrogenne),
- choroby nowotworowe zależne od estrogenów,
- silna depresja z objawami apatii,
- równoczesne stosowanie leków uspokajających i nasennych
- stosowanie pozostałych leków o nieznanej interakcji z tym ziołem.
Należy przestrzegać odpowiedniego dawkowania i w razie wątpliwości konsultować się z lekarzem szczególnie przy długotrwałym stosowaniu chmielu.
Szyszki chmielu – właściwości zdrowotne szyszek chmielu w kontekście menopauzy, snu i układu nerwowego
Szyszki chmielu to znane zioło dla kobiet. Zawiera substancje o działaniu naśladującym estrogeny kobiece, dlatego w okresie menopauzy, może mieć zastosowanie, by zneutralizować dyskomfort spowodowany zmniejszeniem ilości naturalnych estrogenów we krwi. Szyszki chmielu wykazują działanie łagodzące, kojące i wyciszające, dlatego są szczególnie polecane kobietom w okresie menopauzy. Pomagają zredukować objawy takie jak uderzenia gorąca, napięcie nerwowe i trudności z zasypianiem.
Ze względu na swoje właściwości lecznicze, działanie uspokajające i estrogenne, chmiel to jeden z najczęściej wybieranych przez fitoterapeutów, ale i najbardziej skutecznych surowców ziołowych stosowanych przy zaburzeniach hormonalnych i emocjonalnych oraz problemach ze snem.
Sprawdź właściwości szyszek chmielu
Chmiel to roślina o szerokich właściwościach terapeutycznych. Wykorzystywana zarówno w formie naparu, wyciągu, jak i gotowych suplementów zawierających chmiel. Wspiera zdrowie psychiczne, hormonalne i prawidłowe funkcjonowanie układu pokarmowego.
Dzięki zawartości substancji aktywnych, takich jak lupulina, humulon i ksantohumol, chmiel posiada właściwości:
- uspokajające i nasenne,
- właściwości przeciwzapalne i bakteriobójcze,
- wspomagające trawienne i działanie rozkurczowe,
- właściwości przeciwwrzodowe i antyoksydacyjne.
Stosowany rozsądnie, ale i systematycznie może stanowić cenne wsparcie w codziennej profilaktyce zdrowotnej.
Surowiec o wielkiej mocy! Wyciągi z szyszek chmielu i preparaty zawierające chmiel zwyczajny
W fitoterapii coraz częściej sięga się po standaryzowany ekstrakt z szyszek. Jego skoncentrowana zawartość substancji aktywnych, pozwala precyzyjnie kontrolować działanie chmielu. Właściwości i zastosowanie tej rośliny są udokumentowane zarówno w literaturze zielarskiej, jak i w badaniach naukowych, m.in. w analizach opisujących "Effects of humulus lupulus l.". Najbardziej cenione i pożądane funkcje to: właściwości antyoksydacyjne, które wspomagają ochronę tkanek przed uszkodzeniami oksydacyjnymi, przeciwzapalne, przeciwwrzodowe i działanie oczyszczające,
Chmiel wpływa również łagodząco na układ pokarmowy i nerwowy, a stosowanie szyszeczek może przynieść wyraźną ulgę osobom borykającym się z napięciem, bezsennością czy dolegliwościami gastrycznymi. Dodatkowo chmiel zmniejsza napięcie mięśni gładkich, co czyni go surowcem idealnym dla osób żyjących w przewlekłym stresie. W sprzedaży dostępne są m.in. szyszki chmielu w tabletkach i kapsułkach, ułatwiające codzienne dawkowanie. Zastosowanie i działanie tego surowca zielarskiego powinno być zawsze dopasowane indywidualnie do potrzeb. Należy jednak pamiętać, że choć chmiel pomaga na wiele dolegliwości, to istnieją też potencjalne skutki uboczne stosowania szyszek chmielu. Zwłaszcza przy nadmiarze może nastąpić: senność, osłabienie koncentracji czy zaburzenia hormonalne.
Bibliografia:
- Postępy Fitoterapii – Szczawieńczyk A. i współautorzy: "Właściwości lecznicze chmielu zwyczajnego (Humulus lupulus L.)"
- Pharmacognostic and pharmacological profile of Humulus lupulus L. Journal of Ethnopharmacology; Paola Zanoli, Manuela Zavatti; Volume 116, Issue 3, 28 March 2008, Pages 383-396
- The sedative effects of hops (Humulus lupulus), a component of beer, on the activity/rest rhythm; L Franco , C Sánchez, R Bravo, A Rodriguez, C Barriga, Javier Cubero Juánez; Acta Physiol Hung; . 2012 Jun;99(2):133-9.
- The effect of Hop (Humulus lupulus L.) on early menopausal symptoms and hot flashes: A randomized placebo-controlled trial; Vida Aghamiri, Mojgan Mirghafourvand, Sakineh Mohammad-Alizadeh-Charandabi, Hossein Nazemiyeh; Complementary Therapies in Clinical Practice; Volume 23, May 2016, Pages 130-135
Autor artykułu:
mgr inż. Beata Widlińska-Wojtasik
Absolwentka Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie na kierunku Żywienie Człowieka, dietetyk z wieloletnim stażem oraz technik farmaceutyczny
Opinie i porady autora z zakresu zdrowego odżywiania i fitoterapii:
- N. Tomasiak , M. Świerc „Przez Polskie Góry. Przewodnik Biegacza" wyd. Helion Gliwice, 2016
- https://finanse.wp.pl/szynka-z-puszki-to-skory-i-chemia-6114653062973569a
- https://www.fakt.pl/wydarzenia/polska/szynka-z-puszki-to-skory-i-chemia/8rkpgbl
- Dietetyk w ogólnoeuropejskim projekcie Preventomics: https://preventomics.eu/
