ZIOŁA WSPIERAJĄCE UKŁAD ODDECHOWY: PŁUCA, OSKRZELA I DROGI ODDECHOWE

Do najpopularniejszych ziół na układ oddechy zalicza się m.in. tymianek, babka lancetowata, prawoślaz, lipa, miodunka, a także sosna zwyczajna, biedrzeniec anyż i rośliny bogate w olejki eteryczne (np. olejek eukaliptusowy). To surowce zielarskie o działaniu wykrztuśnym, powlekającym i właściwościach  przeciwzapalnych, które mogą wspierać pracę układu oddechowego.  Ich zakres działania dotyczy przede wszystkim górne drogi oddechowe (nos, gardło, krtań) oraz płuca i oskrzela. 

Wśród najczęściej wykorzystywanych roślin wspierających układ oddechowy wymienia się przede wszystkim tymianek, babkę lancetowatą, prawoślaz, lipę, miodunkę, a także sosnę zwyczajną, biedrzeńca anyż oraz rośliny zasobne w olejki eteryczne, takie jak eukaliptus. Są to surowce zielarskie wykazujące działanie wykrztuśne, osłonowe i przeciwzapalne, które mogą wspomagać prawidłowe funkcjonowanie układu oddechowego. Ich aktywność obejmuje głównie górne drogi oddechowe czyli nos, gardło i krtań oraz dolne odcinki, czyli oskrzela i płuca.

W naszym sklepie zielarskim Zielnik Jagi, zebraliśmy gatunki roślin w formie pojedynczych surowców (np. liść babki lancetowatej, korzeń prawoślazu, kwiaty i liście lipy) oraz gotowych kompozycji np. "Herbatka na płuca". Szczególnie przydatne są w okresie przeziębienia, gdy pojawia się kaszel, katar oraz objawy infekcji dróg oddechowych, a także w przypadku chorób układu oddechowego. 

Dobierając odpowiednie zioła na układ oddechowy, należy kierować się występującymi objawami (suchy kaszel, kaszel mokry, zatkane zatoki).

Zioła wykrztuśne –  tymianek, sosna zwyczajna, biedrzeniec anyż

Funkcją ziół wykrztuśnych jest rozrzedzenie i ułatwienie usuwania zalegającej wydzieliny, poprzez pobudzanie ruchu rzęsek nabłonka wyścielającego górne i dolne partie oddechowe.

• ziele tymianku zawiera m.in. karwakrol; który działa przeciwbakteryjnie i wykrztuśnie, może łagodzić objawy infekcji, to zioło na przeziębienie, które warto wykorzystać już podczas pierwszych objawów
  
  
• kwiat podbiału – tradycyjnie stosowany przy kaszlu produktywnym, pomaga także łagodzić podrażnienia i wspomaga oczyszczanie dróg oddechowych
  
  
• kwiat dziewanny – działa łagodnie wykrztuśnie i osłonowo
  
  
• biedrzeniec anyż (anyż) pobudza wydzielanie śluzu w drogach oddechowych, co ułatwia odkrztuszanie
  
  
• nasiona kopru włoskiego wykazuje właściwości wykrztuśne, polegające na rozrzedzeniu i zwiększeniu wydzieliny w oskrzelach oraz pobudzeniu ruchu rzęsek nabłonka, co ułatwia odkrztuszanie i naturalne oczyszczanie przewodów oddechowych z zalegającego śluzu.
  
  
• sosna (pączki sosny) – poprzez zawarte w nich olejki eteryczne, które pobudzają wydzielanie śluzu oraz ruch rzęsek nabłonka, ułatwiają odkrztuszanie zalegającej wydzieliny z płuc i aparatu oddechowego

Zioła powlekające – babka lancetowata, prawoślaz i porost islandzki

• korzeń prawoślazu – zarówno korzeń, jak i liść; to surowce typowo „powlekające”, bogate w śluzy roślinne
  
  
• liść babki lancetowatej – często pojawia się w mieszankach „na gardła i oskrzeli”, pokrywa delikatną osłoną podrażnioną suchym kaszlem śluzówkę, przynosząc ulgę 
  
  
• kwiat lipy – cenione w okresie infekcji sezonowych, wykazuje działanie osłaniające nabłonek górnych dróg oraz napotne. Pomaga w łagodzeniu objawów przeziębienia oraz suchego, bolesnego kaszlu.
  
  
• porost islandzki, płucnica jest bogata w substancje śluzowe, które tworzy warstwę ochronną na błonach śluzowych gardła i krtani, zmniejszając uczucie drapania, idealny na chrypkę
  
  
• liść ślazu (kwiat lub liść) – działa powlekająco i kojąco, szczególnie przy podrażnieniu gardła i chrypce.

To grupa, która jest szczególnie cenna w łagodzeniu stanów zapalnych i podrażnień śluzówki.

Zioła przeciwzapalne  – ziołowe wsparcie w infekcji górnych dróg oddechowych

Podczas infekcji oddechowych oraz przy skłonności do stanów zapalnych warto sięgnąć po zioła o szerszym spektrum: działające przeciwzapalnie, wspomagające komfort oddychania, a także zawierające substancje aktywne o działaniu  przeciwbakteryjnym lub nawet przeciwgrzybiczym.

• tymianek – stosowany tradycyjnie ze względu na zawarty w nim karwakrol o właściwościach antybakteryjnych i przeciwzapalnych
  
  
• lebiodka pospolita – ceniona w tradycji zielarskiej oraz jako przyprawa; zawiera substancje o charakterze antyseptycznym, przeciwzapalnym, często w połączeniu z innymi ziołami o działaniu wykrztuśnym

Zioła na zatoki bogate w olejki eteryczne. Zioła do inhalacji

Przy uczuciu zatkania nosa i w nieżytach górnych partii oddechowych, dobrze sprawdzają się gatunki bogate w eteryczne olejki, w szczególności w formie inhalacji.

• eukaliptus zawierający olejek eukaliptusowy bogaty w eukaliptol i α-pinen, składniki wykazujące działanie udrażniające zatoki, przeciwzapalne i sekretolityczne,

• pączki sosny zwyczajnej – olejek eteryczny sosnowy zawiera m.in. α-pinen, β-pinen, limonen, dlatego wykazuje działanie wykrztuśne, antyseptyczne i udrażniające drogi oddechowe. 

• ziele tymianku - intensywny aromat zawdzięcza obecności tymolu i karwakrolu, odpowiedzialnych za działanie antyseptyczne, wykrztuśne, przeciwzapalne, ułatwiają oddychanie i wspierają w infekcjach.

Zioła na płuca - wspierające komfort oddychania

• Miodunka plamista - Płucnik (ziele miodunki) – uznawana za klasyczne „zioło na płuca”. Miodunka działa przede wszystkim osłonowo, przeciwzapalnie i łagodnie wykrztuśnie. Wspiera prawidłową pracę płuc i łagodzi podrażnienia błon śluzowych

• Tymianek – działa lekko rozkurczowo na mięśnie gładkie oskrzeli, wspiera komfort oddychania i wykazuje właściwości przeciwzapalne.

• Ziele lebiodki pospolitej (oregano)

• Koper włoski – wykazuje delikatne działanie rozkurczowe, co może przynosić ulgę przy nadmiernym skurczu oskrzeli i uczuciu duszności.

• Eukaliptus (olejek eukaliptusowy) – stosowany głównie w inhalacjach, ułatwia wzięcie głębszego oddechu

• Lukrecja korzeń – działa przeciwzapalnie i osłonowo.

Jak przygotować napar z ziół na układ oddechowy?

W zależności o twardości surowca zielarskiego, przygotowuje się napar (ziele, liście, kwiaty), odwar (korzenie, kora) lub macerat (gatunki które zawierają śluzy).

Aby przygotować napar należy odmierzoną porcję ziół zalać 1 szklanką wrzącej wody. Następnie naparzać pod przykryciem przez 10–15 minut. Kolejno przecedzić. Pić 2 razy dziennie  świeży napar (lub zgodnie z zaleceniem specjalisty).

W zależności od potrzeb i danego surowca zielarskiego, można stosować także formę syropu ziołowego, maceraty, wyciągi alkoholowe, mieszanki ziołowe do inhalacji  i inne dostępne jako produkty apteczne o działaniu leczniczym. Warto pamiętać, że wszystkie przetwory ziołowe należy chronić od światła i przechowywać w szczelnym opakowaniu.

Zioła na drogi oddechowe w Zielniku Jagi

Zioła od wieków wspomagały ludzi w różnych dolegliwościach, a w szczególności zdrowie układu oddechowego. W Zielniku Jagi znajdziesz tradycyjne gatunki, świetnej jakości ziół które mogą być pomocne w łagodzeniu dolegliwości takich jak kaszel, podrażnienie gardła, zatkane zatoki czy nieżyty górnych dróg oddechowych. Są to zioła jednorodne oraz dedykowane herbatki ziołowo takie jak: herbatka na płuca, herbatka na oskrzela, herbatka na gardło, herbatka na zatoki.

W przypadku nasilonych lub przewlekłych dolegliwości związanych z układem oddechowym, warto skonsultować się z lekarzem lub fitoterapeutą. Odpowiednio dobrane zioła mogą też wspierać zdrowie, układ odpornościowy i codzienną profilaktykę, jako element zdrowego trybu życia i zróżnicowanej diety.